تاریخچه فوم برد و XPS
حدود ۸۰ سال پیش، در دهه ۱۹۴۰ میلادی، مهندسان به دنبال مادهای بودند که هم سبک باشد، هم عایق حرارت، هم آب را جذب نکند و هم در شرایط سخت دوام بیاورد.
در آن زمان، شرکت The Dow Chemical Company در آمریکا روی پلیاستایرن کار میکرد. پلیاستایرن معمولی قبلاً وجود داشت، اما مشکلش این بود که برای کاربردهای ساختمانی و صنعتی مناسب نبود.
مهندسان داو با استفاده از فرآیندی به نام اکستروژن (Extrusion) پلیاستایرن مذاب را تحت فشار از داخل قالب عبور دادند و همزمان گاز مخصوصی را داخل آن تزریق کردند. نتیجه، فومی با سلولهای کاملاً بسته بود که امروز آن را XPS (Extruded Polystyrene) میشناسیم.
این محصول برای اولین بار حدود سال ۱۹۴۱ به تولید رسید و بعدها با نام تجاری Styrofoam به بازار عرضه شد. البته امروزه بسیاری از مردم هر فوم آبی یا صورتی را استایروفوم مینامند، اما در واقع Styrofoam یک نام تجاری ثبتشده متعلق به شرکت داو است.
چرا XPS انقلابی بود؟
قبل از آن، عایقها معمولاً از چوب، پشم معدنی، چوبپنبه یا مواد مشابه ساخته میشدند که:
- آب جذب میکردند.
- با گذشت زمان کیفیتشان افت میکرد.
- وزن زیادی داشتند.
- استحکام فشاری بالایی نداشتند.
اما XPS ویژگیهای متفاوتی داشت:
- جذب آب بسیار کم
- عایق حرارتی بسیار قوی
- مقاومت فشاری بالا
- وزن سبک
- دوام چند دهساله
- مقاومت در برابر یخزدگی و ذوب مکرر
اولین کاربردها XPS
در ابتدا از XPS بیشتر در پروژههای نظامی و صنعتی استفاده شد، اما بعد از جنگ جهانی دوم، وارد صنعت ساختمان شد.
از دهه ۱۹۵۰ به بعد در موارد زیر استفاده شد:
- عایق دیوارها
- عایق سقف
- عایق کف ساختمان
- سردخانهها
- بزرگراهها و راهآهن
- باند فرودگاهها
- تونلها
- پلها
- مخازن آب
ورود XPS به صنعت کاشی
تا سالها، XPS فقط به عنوان یک عایق ساختمانی استفاده میشد. اما در دهههای ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰، شرکتهای اروپایی به این فکر افتادند که اگر روی دو طرف XPS یک مش فایبرگلاس و یک پوشش سیمانی اجرا شود، میتوان آن را مستقیماً زیر کاشی نصب کرد.
این ایده باعث تولد Building Panel یا پنل ساختمانی XPS شد.
امروزه این پنلها برای ساخت:
- دیوار حمام
- زیر دوشی
- نیمکت دوش
- طاقچه
- کانتر
- روشویی
- دیوار جداکننده
- سقف کاذب
- و بسیاری از سازههای سبک ساختمانی استفاده میشوند.
چرا امروز این محصول محبوب است؟
پنلهای XPS نسبت به مصالح سنتی مزایای زیادی دارند:
- سرعت اجرای بسیار بیشتر
- وزن بسیار کمتر
- عایق حرارتی و صوتی
- مقاومت بالا در برابر رطوبت
- آماده برای نصب مستقیم کاشی
- کاهش بار مرده ساختمان
- کاهش هزینه حمل و نصب
همین ویژگیها باعث شدهاند که امروزه برندهایی مانند Schluter Systems، wedi، JACKON Insulation و بسیاری از تولیدکنندگان دیگر، پنلهای ساختمانی XPS را در سراسر دنیا تولید و عرضه کنند.
در مورد برند دیوان هم، همین فناوری پایه استفاده میشود؛ یعنی هسته XPS با پوشش سیمانی تقویتشده و مش فایبرگلاس، که برای اجرای سریع، سبک و کاملاً ضدآب در فضاهای مرطوب طراحی شده است.
